Een overweging over de oorsprong
van de familie naam


Van
Cees André de la Porte
9 Mei 1992

Ik heb me vaak afgevraagd, waardoor en waarom de achternaam André gecombineerd werd met het oorspronkelijk "zich noemende la Porte". Als voorbeeld noemde neef Thon de acte waarin Joseph André met "dictu La Porte" staat vermeld.

Ook vertelde neef Thon mij destijds dat de familie uit Manosque gevlucht is en ,via Algiers en Marokko, uiteindelijk in Hesdin, ongeveer 100 km. ten zuid oosten van Calais, is gaan wonen. De familie was (weer??) Rooms Katholiek, maar was Hesdin misschien ook gekozen als tweede vluchtweg via Calais?

Voor ik hierop verder ga, wil ik een paar jaartallen noemen ter verduidelijking. De vervolgingen tegen de Hugenoten beginnen ongeveer in 1661.

Het opheffen van het Edict van Nantes, waarin de vrijheid van godsdienst was verleend, was 24 jaar later in 1685, waardoor de Hugenoten gedwongen werden het land te verlaten of hun geloof af te zweren.

Onze voorvader Cosme, geboren in 1627 te Manosque, is in het begin van de vervolgingen 34 jaar oud en zij zoon Joseph 14, die in 1647 ook in Manosque geboren is.

Bij het opheffen van het Edict van Nantes in 1685 is Cosme 58 jaar, maar leeft vermoedelijk niet meer, misschien gesneuveld tegen het politieleger van Lodewijk XIV. Ik kom daarop terug.

Zijn zoon Joseph is in 1685 38 jaar oud en inmiddels na allerlei omzwervingen in 1680 te Hesdin aangekomen, alwaar zijn zoon Norbert in 1685 werd geboren. Deze Norbert is de vader van onze Joseph Dominique, die naar Nederland komt Deze inleiding is nodig om de volgende informatie, welke ik van twee kanten ontving, met elkaar te verbinden. De informatie ontving ik via de moeder van Gonny Gerritsen-Loggere, Els Loggere-AdlP en via Walther Raue, directeur van de vereniging Hendrick de Keyser. Beider informatie is gelijkluidend.

In Frankrijk ten noorden van Anduze in de Cevennes is een Hugenoten museum-boerderij te St Jean du Gard. In de boerderij Mas Soubeyran is het museum du Desert gevestigd. De afstand Manosque-Avignon-Anduze is ongeveer 75 km.

Deze boerderij is het geboortehuis van de Hugenoten-guerilla commandant Roland, die vocht tegen het politieleger. De naam van deze Roland was Pierre_la Porte. Het zich noemen 'la Porte" was het wachtwoord onder de "Camisards", de naam van een ondergronds Hugenotenleger dat onder Pierre la Porte streed. Les Camisards werden genoemd naar de hemden die zij droegen. De kern van de Camisards was gevormd uit geloofsgenoten die gevangen werden gehouden in het kasteel Mialet aldaar. Later zijn zij bevrijd door Hugenoten-montagnards. De commandant Roland Ia Porte is gesneuveld in 1702. "Onze" Joseph is in 1714 gestorven.

De overweging die ik maak is dat de schuilnaam of het wachtwoord "dites la Porte" vermoedelijk al langer bestond, maar Roland was de bekendste onder die naam en naast held de aanvoerder. Hij was wel een tijdgenoot van maar jonger dan "onze" Joseph. Verder denk ik dat in de 24 jaar vervolgingen en strijd tot liet opheffen van het Edict, Cosme gesneuveld is en misschien hebben hij en Joseph zelfs gevangen gezeten op Mialet. In ieder geval is Joseph, na de dood van zijn vader verantwoordelijk voor het gezin, vervolgens vertrokken (verjaagd?) en na omzwervingen als goed katholiek vanwege "brood op de plank" in noord Frankrijk neergestreken. Beter zo, dan naar een vreemd land waar ook de taal niet van werd gesproken; en mochten ze verraden worden of het vertrouwen van de overheid niet krijgen, dan was er altijd nog de vluchtroute via bij voorbeeld Calais.

Vermoedelijk kwam kleinzoon Joseph Dominique, op gegeven ogenblik, zichzelf tegen als nazaat van Hugenoten strijders en besloot protestant te worden. Het protestantse geloof was nog altijd verboden in Frankrijk, waardoor hij gedwongen werd uit te wijken. Neef Thon vertelde dat hij weinig moeite had om in Nederland als ex priester lid te worden van de Waalse kerk, ik denk omdat hij heel goed kon aantonen dat hun familie van oorsprong Hugenoten waren. Wanneer zijn vader Norbert schrijft" liever zijn hand af te hakken, dan toestemming te geven" i.v.m. Dominique's wens om met een protestantse te trouwen, is dat logisch. Stel dat hij toestemming had gegeven en de brief onderschept werd was het leed niet te overzien. Het is alleen jammer dat het "bewijs??" André dites la Porte verfraaid is.

   Cees André de la Porte  (9 Mei 1992)

Home

    Stamboom André de la Porte    

       

©2003 Stichting André de la Porte - laatste wijziging: